Οσμή και γεύση. Αποκλείστηκαν από το μοντέλο για πρακτικούς λόγους, και μαζί τους χάθηκε η άμεση πρόσβαση σε δύο από τα τρία δίκτυα.
Όποιος έχει εκπαιδευτεί σε NLP γνωρίζει τα αναπαραστατικά συστήματα: οπτικό, ακουστικό, κιναισθητικό. VAK. Πάνω σε αυτά χτίστηκε το μεγαλύτερο μέρος της μεθοδολογίας.
Λιγότεροι θυμούνται ότι το αρχικό μοντέλο ήταν VAKOG. Το O και το G, οσφρητικό και γευστικό, αναφέρονταν, αλλά ουσιαστικά εγκαταλείφθηκαν.
Ο λόγος ήταν πρακτικός: δύσκολα να προκληθούν σε εργαστήριο, δύσκολα να τυποποιηθούν, φαινομενικά περιθωριακά.
Ήταν, όπως αποδεικνύεται, από τα σημαντικότερα.
Πού οδηγούν πραγματικά
Στο mBIT μοντέλο, η οσμή και η γεύση δεν είναι δευτερεύοντα κανάλια. Είναι βασικοί οδηγοί για το καρδιακό και το εντερικό νευρωνικό δίκτυο αντίστοιχα.
Δεν είναι τυχαίο. Η οσφρητική οδός είναι από τις πιο άμεσες και εξελικτικά αρχαίες αισθητηριακές οδούς, στενά συνδεδεμένη με μεταιχμιακές δομές, με το συναίσθημα και τη μνήμη, πριν από τη γνωστική επεξεργασία. Η γεύση, αντίστοιχα, είναι το αρχέγονο σύστημα κρίσης του εντέρου: αυτό μπαίνει μέσα ή όχι;
Που είναι, κυριολεκτικά, η πρωταρχική λειτουργία της αυτοσυντήρησης.
Η γλώσσα το ήξερε
Κοίτα πόσο σταθερά η γλώσσα συνδέει αυτές τις αισθήσεις με κρίση ταυτότητας και αξίας:
- «Η υπόθεση βρωμάει.»
- «Μου άφησε πικρή γεύση.»
- «Δεν το χωνεύω αυτόν τον άνθρωπο.»
- «Έχω μπούχτισει.»
- «Μου προκαλεί αηδία.»
Αυτό το τελευταίο είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον. Η ηθική αηδία και η σωματική αηδία μοιράζονται εκφραστικό και, εν μέρει, νευρικό υπόστρωμα. Όταν κάποιος λέει «με αηδιάζει αυτό που έκανε», δεν χρησιμοποιεί μεταφορά. Χρησιμοποιεί το μόνο σύστημα που διαθέτει για να εκφράσει απόρριψη σε επίπεδο ταυτότητας.
Ένας coach εκπαιδευμένος να το ακούει, ακούει πού πονάει.
Τι κάνεις με αυτό
Στην πιστοποίηση mBIT υπάρχουν δύο διακριτές δεξιότητες:
- Καλιμπράρισμα οσφρητικών και γευστικών προσδιορισμών. Να αναγνωρίζεις πότε ο πελάτης χρησιμοποιεί αυτή τη γλώσσα και τι σου λέει για το ποιο δίκτυο επεξεργάζεται το θέμα.
- Χρήση οσμών και γεύσεων για διευκόλυνση αλλαγής. Ως Νευρωνικές Ενσωματωτικές Δράσεις, μηχανισμοί που ενισχύουν το σήμα προς ένα συγκεκριμένο δίκτυο και αυξάνουν την εμπλοκή του.
Η δεύτερη είναι αυτή που αιφνιδιάζει τους έμπειρους επαγγελματίες. Ανοίγει μια ολόκληρη κατηγορία παρεμβάσεων που απλώς δεν υπήρχε στο εργαλειοθήκιό τους.
Γιατί το λέμε «εκεί που σταμάτησε το NLP»
Ο Wyatt Woodsmall, NLP Master Trainer και συνδημιουργός της INLPTA, το διατύπωσε ως εξής: το NLP κάνει πολύ καλή δουλειά με τον γνωστικό εγκέφαλο, λιγότερο αποτελεσματική με τον συναισθηματικό, και μόλις τώρα αρχίζει να ανακαλύπτει τον σωματικό.
Το mBIT δεν αντικαθιστά το NLP. Το επεκτείνει σε δύο δίκτυα που το αρχικό μοντέλο δεν είχε τα εργαλεία να δει.
Έμπειροι εκπαιδευτές NLP το σχολιάζουν συχνά μετά την πιστοποίηση με την ίδια φράση:
«Είναι σαν να μαθαίνεις NLP από την αρχή.»
mBIT Professional Coach Certification 7, 8, 14, 15 Νοεμβρίου 2026 · 10:00–17:00 Εκπαιδευτής: Νικόλας Φραγκιάς — INLPTA National Chapter Coordinator Ελλάδας & Κύπρου, mBIT Trainer
des.trainings@gmail.com · mbraining.gr